خانه

درمان بی‌اشتهایی در سالمندان

یکی از شایع‌ترین اختلالات در سالمندان بی‌اشتهایی است. به طور طبیعی با افزایش سن اشتها کاهش می‌یابد. از دست دادن اشتها افراد را مستعد ضعف و از دست دادن بافت عضلانی می‌کند. لاغر بودن به اندازه اضافه وزن مضر است. کاهش وزن و کمبودهای تغذیه ای می‌تواند با عوارضی مانند زخم بستر، بیماری‌های مغزی، فشار خون پایین در هنگام ایستادن، عفونت و کم خونی همراه باشد. افرادی که دچار لاغری شدید هستند بیشتر در بیمارستان بستری می‌شوند.

همچنین این افراد در انجام کارهای شخصی خود به کمک بیشتری نیاز دارند و به دلیل ضعف عضلانی احتمال زمین خوردن بیشتر می‌شود. در نتیجه احتمال شکستگی‌هایی که ترمیم آن طبق معمول دور از انتظار است افزایش می‌یابد؛ بنابراین شناخت و درمان بی‌اشتهایی در سالمندان بسیار مهم است. درمان بی‌اشتهایی در سالمندان نیاز به معاینه اصولی از نظر وجود بیماری زمینه ای، مصرف داروهای کاهش دهنده اشتها، وجود اختلالات خوردن، افسردگی و … دارد.

این اختلال به مرور زمان می‌تواند مشکلات دیگری را در سالمندان ایجاد کند، به گونه‌ای که بدن آن‌ها از خستگی ضعیف می‌شود و وقتی عملکرد بدن دچار مشکل میشود، سالمندان از نظر روحی و جسمی نیز تحت تأثیر قرار می‌گیرند. در این بلاگ در مورد تغذیه سالمندان صحبت خواهیم کرد و علت بی‌اشتهایی در سنین بالا و نحوه درمان آن را توضیح می‌دهیم.

علت بی اشتهایی در سالمندان

بی‌اشتهایی چیست و چگونه بروز می‌کند؟

در بسیاری از موارد، ترس از غذا خوردن ناشی از یک رویداد زندگی است که منجر به احساس اضطراب شدید و عصبی می‌شود. اختلالات خوردن و بی‌اشتهایی در بزرگسالان معمولاً به عنوان راهبردهای مقابله با سوگ، مشکلات حرکتی، مشکلات سلامت روان یا عدم توجه اعضای خانواده آغاز می‌شود.

بی‌اشتهایی یا آنورکسیا توسط بسیاری از متخصصان به عنوان یک اختلال و بیماری “انطباقی و سازگار” توصیف می‌شود که با توانایی بیمار برای ابراز درد درونی، مسخ شخصیت، کنترل (اغلب به شکل رژیم‌های غذایی سخت) یا در موارد شدید به شکل خودکشی نمایان می‌شود. شرایط می‌تواند باعث شود یک فرد مسن به دلیل کاهش کیفیت زندگی و مشکلات پیچیده سلامتی، اقدام به خودکشی کند.

تغییرات در بدن و ذهن افراد در طول زمان نیز می‌تواند آنها را با افزایش سن بیشتر مستعد ابتلا به بی‌اشتهایی کند. مشکلات گوارشی مانند بی اختیاری یا یبوست، تجربیات آسیب زا مرتبط با غذا مانند مشکلات بلع و افسردگی نیز می‌توانند از دلایل اصلی بی‌اشتهایی باشند.

چگونه بی‌اشتهایی در سالمندان را تشخیص دهیم؟

بی‌اشتهایی اغلب در افراد مسن نادیده گرفته می‌شود؛ زیرا علائم آن را می‌توان با علائم پیری اشتباه گرفت. افزایش وزن، ریزش مو و کاهش اشتها از علائم پیری و علائم بی‌اشتهایی هستند، اما بی‌اشتهایی را نمی‌توان در سالمندان بر اساس این علائم تشخیص داد.

برخی از علائم بی‌اشتهایی در بزرگسالان عبارت‌اند از:

  • درد معده، نفخ یا تورم ناشی از عادات غذایی نامنظم 
  • رفتارهای عجیب غذایی (به خصوص غذا خوردن در مقابل دیگران)
  • الگوهای خواب نامناسب و خستگی
  • کناره گیری از نظر اجتماعی
  • مشکلات پوستی، تغییر رنگ و خشکی ناشی از کمبود مواد مغذی

درک این نکته مهم است که سالمندانی که به تنهایی زندگی می‌کنند یا کسانی که مشکلات حرکتی دارند از نظر اجتماعی منزوی تر بوده و بنابراین بیشتر مستعد بی‌اشتهایی هستند؛ بنابراین با رعایت علائم فوق نمی‌توان بی‌اشتهایی را در این افراد تشخیص داد.

آشپزخانه بیش از حد تمیز و منظم، کمبود مواد غذایی در زباله یا بازیافت، ممکن است نشان دهنده این باشد که والدین سالخورده شما در حال آشپزی برای خودشان نیستند. نظراتی مانند «نه ممنون، من قبلاً خوردم» هنگام ارائه غذا می‌تواند نشانه بی‌اشتهایی در والدین باشد.

افراد مسن مبتلا به زوال عقل یا آلزایمر اغلب هنگامی که فراموش می‌کنند غذا بخورند، غذای خود را تهیه کنند یا غذا بخرند، دچار بی‌اشتهایی “فاجعه بار” می‌شوند. تشخیص بی‌اشتهایی در افراد مبتلا به زوال عقل از همه موارد دشوارتر است؛ زیرا کاهش وزن قابل توجه ای می‌توان در مراحل بعدی از آن‌ها دید که در نگاه اول شاید زیاد نتوان آن را حس کرد.

علت بی‌اشتهایی در سالمندان

بی‌اشتهایی در سالمندان می‌تواند باعث ایجاد مشکلات اضافی در آن‌ها شود. ضعف جسمانی نیز می‌تواند عوارض عاطفی را در این میان افزایش دهد. پرستار سالمند در منزل می‌تواند در این شرایط سخت به کمک سالمند شما آمده و در برخی موارد او را کمک کند. در ادامه به علت بی‌اشتهایی در سالمندان را بررسی می‌کنیم:

ضعف احساسات

از دست دادن حس چشایی و بویایی با افزایش سن بر روی رشد سالمندان تأثیر می‌گذارد. حتی حس بینایی نیز در کنترل اشتها نقش دارد. همچنین بروز برخی بیماری‌ها میل سالمندان را کاهش می‌دهد. از جمله این بیماری‌ها می‌توان به بد طعم شدن مزه غذا اشاره کرد.

مشکل جویدن

مشکلات مختلف دهان و دندان در افراد مسن می‌تواند جویدن را تحت تأثیر قرار دهد. این یکی از شایع‌ترین علل بی‌اشتهایی در سالمندان است و شامل تعداد ناکافی دندان، دندان‌های مصنوعی که در دهان قرار نمی‌گیرند، عضلات ضعیف و شل جویدن، زخم‌های دهان، خشکی دهان و مشکلات مفصل فک است.

اختلالات گوارشی

برخی از مشکلات گوارشی در سالمندان باعث کاهش اشتها می‌شود که در برخی موارد در افراد مسن تشخیص داده نمی‌شود. این مشکلات می‌تواند شامل بلع، مشکل در هضم غذا و جذب مواد مغذی باشد. علائم گوارشی مانند سوزش سر دل، درد معده، حالت تهوع، رفلاکس، نفخ و اسهال می‌تواند باعث کاهش اشتها در افراد مسن شود.

اختلالات غدد درون ریز

سیستم غدد درون ریز از غدد و هورمون‌ها تشکیل شد. دیابت یک بیماری شایع در افراد مسن است و کاهش اشتها می‌تواند یکی از علائم آن باشد. دلیل دیگر دیابت یا اختلالات گوارشی ناشی از مصرف داروهای دیابت مانند متفورمین است.

محدودیت‌های فیزیکی

عدم تحرک می‌تواند یکی دیگر از دلایل کم‌اشتهایی در سالمندان باشد. بیکاری به طور خودکار باعث خستگی و بی‌اشتهایی در سالمندان می‌شود.

مشکلات روحی

افسردگی یکی از علل اصلی بی‌اشتهایی در سالمندان است. افسردگی در سالمندان می‌تواند به دلایل زیادی از جمله مشکلات جسمی ایجاد شود. از دست دادن حافظه، اعتیاد و مشکلات روانی تاثیر زیادی روی بی اشتها بودن سالمندان می‌گذارد.

درمان پزشکی

اگر سالمندی بیماری مزمن داشته باشد و نیاز به درمان طولانی مدت با مصرف یک یا چند دارو داشته باشد، ممکن است دچار بی‌اشتهایی شود. مصرف داروها ممکن است تأثیر مستقیمی بر اشتها نداشته باشد، اما عوارض آنها باعث بی‌اشتهایی در سالمندان خواهد شد.

احساس تنهایی

احساس تنهایی در سالمندان می‌تواند باعث بی میلی به غذا خوردن در آن‌ها شود و همچنین احساس تنهایی باعث می‌شود که آنها نتوانند فقط برای خودشان غذا بپزند و غذا بی مزه به نظر می‌رسد. این مشکل می‌تواند ناشی از داروهایی که استفاده می‌کنند یا یک مشکل طبیعی به دلیل افزایش سن و از دست دادن حساسیت چشایی باشد. برای رفع هر چه بیشتر این مشکل بهتر است اعضای خانواده یا دوستان ساعت‌هایی از روز را برای غذا خوردن با سالمند خود بگذارند.

علت بی‌اشتهایی در سالمندان

نکات تغذیه‌ای در سالمندان

اگر سالمندان به دلیل مشکلات دندان و دهان نمی‌توانند بجوند و این مشکلات باعث از بین رفتن اشتهای سالمندان می‌شود، می‌توانند به جای میوه تازه، کمپوت، سس سیب، هلو و گلابی و آب سبزی‌ها از آب میوه و میوه‌های نرم شده استفاده کنند. برای مثال به جای سبزی‌های خام مانند هویج از سبزی‌های پخته و پوره شده استفاده کنند.

به جای گوشت، گوشت چرخ کرده و تخم مرغ میل کنند و از شیر، پنیر، ماست و غذاهای حاوی شیر که راحت تر خورده می‌شوند در برنامه غذایی خود بگذارند. به جای نان که خوردن آن سخت است، از غلات پخته شده مانند برنج، بیسکویت نرم و نان لواش استفاده کنند. استفاده از نان به همراه غذاهای مایع و آبکی مانند سوپ یکی دیگر از راه‌های استفاده از این نان‌ها است.

اگر داروی مصرفی سالمندان روی اشتها تأثیر می‌گذارد برای تغییر آن با پزشک مشورت کنید. افزودن انواع ادویه‌ها، سبزی‌ها و آبلیمو به غذا، طعم غذا را بهبود می‌بخشد و اشتهای سالمندان را افزایش می‌دهد. برای افزایش اشتهای سالمندان ضعیف غذا را در بشقاب‌ های بزرگتر سرو کنید و از سبزی‌های رنگارنگ مانند هویج، گوجه فرنگی و فلفل پخته برای تزیین آن کمک بگیرید.

با والدین سالمند بی‌اشتها چه کار باید بکنیم؟

افراد مسن مبتلا به بی‌اشتهایی اغلب دارای شخصیت‌های مغرور و پنهان کار هستند. والدین سالخورده شما ممکن است نتوانند اعتراف کنند که با غذا خوردن یا تغذیه مشکل دارند و مجبور کردن آنها به غذا خوردن ممکن است نتیجه عکسی بدهد و اختلال خوردن آنها را بدتر کند.

بسته به رابطه شما با والدین سالخورده خود، ممکن است متوجه شوید که پرسیدن در مورد عادات غذایی آنها و بیان نگرانی‌های خود می‌تواند به آنها کمک کند تا در صورت داشتن هر گونه مشکلی به شما اعتماد کنند تا با آنها صحبت کنید. از سوی دیگر، کسانی که والدین مسن‌تری دارند و به جای اعتراف به شکست مشکلی را انکار می‌کنند، ممکن است متوجه شوند که تعاملات مختلف تنها باعث افزایش اضطراب والدین شما در مورد غذا خوردن می‌شود.

بهتر است این شکاف را پر کنید تا اینکه شکافی ایجاد کنید که آیا والدین شما بی‌اشتهایی را می‌شناسند یا نه؟ به خصوص اگر تمایلی به کمک گرفتن از پزشک یا سایر متخصصان بهداشت برای رفع نیازهای خود ندارند زیاد به آن‌ها اصرار نکنید.

اگر والدین سالخورده شما در حال کاهش وزن هستند، ممکن است لازم باشد در رژیم غذایی آنها شرکت کنید یا درمان تغذیه ای زیر نظر یک پزشک متخصص دریافت کنید. البته این را فقط باید به عنوان یک مورد استثنایی در نظر گرفت. همچنین، مشاوره با یک پزشک عمومی با تجربه در نحوه مدیریت بی‌اشتهایی در سالمندان می‌تواند به شما در دریافت حمایت تغذیه ای از والدین سالمندتان کمک کند.

درمان بی‌اشتهایی در سالمندان

  • داروی اشتها آور

بهترین و کم عارضه ترین داروها برای درمان بی‌اشتهایی در سالمندان، محرک‌های تغذیه ای هستند. بهتر است از محرک‌های اشتها آور بی ضرر کمک بگیرید.

  • تجویز قرص و شربت اشتها آور برای سالمندان

در مواردی که درمان بی‌اشتهایی به سادگی با رژیم غذایی امکان پذیر نیست، متخصص تغذیه بهترین و کم اثرترین داروها را برای درمان بی‌اشتهایی تجویز می‌کند. بهترین راه برای درمان بی‌اشتهایی و افزایش وزن استفاده از محرک‌های اشتها است. حتی اگر از تقویت کننده‌های اشتها استفاده کرده‌اید، توصیه می‌کنیم 5 تا 6 میان وعده کوچک در روز قبل از وعده غذایی اصلی (صبحانه، ناهار و شام) برای افزایش اشتها مصرف کنید.

  • استفاده از گیاهان و داروهای خانگی

درمان بی‌اشتهایی در سالمندان فقط باید زیر نظر پزشک متخصص انجام شود و همچنین می‌توانید با اجازه پزشک از داروهای خانگی استفاده کنید.

سیر: درمان گیاهی بی‌اشتهایی

سه تا چهار حبه سیر را ریز خرد کرده و به آن یک فنجان آب اضافه کنید. بعد چند دقیقه جوشاندن محلول را صاف کنید. دو قاشق چایخوری آب لیمو و کمی نمک به آن اضافه کنید. این محلول را می ‌توانید دو بار در روز به مدت چند هفته به سالمند خود بدهید.

زنجبیل: یک داروی گیاهی برای بی‌اشتهایی

نصف قاشق چایخوری زنجبیل خرد شده را بردارید و مقداری نمک به آن اضافه کنید. روزانه 30 دقیقه قبل از غذا به مدت چند هفته غذا بخورید. چند هفته با معده خالی و یک روز در میان غذا بخورید یا می‌توانید هر روز چند فنجان چای زنجبیل بنوشید.

پرتقال: درمان گیاهی بی‌اشتهایی

چند بار در روز یک پرتقال کوچک بخورید یا یک لیوان آب پرتقال تازه بنوشید تا اشتهای خود را افزایش دهید. برای خوش طعم شدن آب میوه، نمک درشت، آبلیمو و کمی فلفل به آن اضافه کنید.

نعناع فلفلی: درمان بی‌اشتهایی با این گیاه

روزانه 2 قاشق چایخوری آب نعناع تازه بنوشید. همچنین هر روز چند فنجان چای نعناع بنوشید.

غذاهای سالم و اشتها آور برای سالمندان

اگر فکر می‌کنید انجام روش‌های ذکر شده در بالا برای سالمندان شما خوب نیست، نگران نباشید، ما نکات بسیار خوبی برای کمک به افزایش اشتها داریم.

  • پنیر برای درمان بی‌اشتهایی در سالمندان

پنیر یکی از پرطرفدارترین و پرمصرف ترین انواع لبنیات است که حاوی مقادیر زیادی چربی و نمک است. متخصصین تغذیه می گویند: خوردن پنیر باعث افزایش اشتها و میل به غذا در افراد است.

توجه: برای فشار خون مناسب سالمندان یا افرادی که کلسترول بالا دارند بهتر است از نسخه کم چرب و کم نمک استفاده کنند.

  • ماست کم چرب، خوشمزه و مفرح!

ماست به عنوان یکی از بهترین توصیه‌ها شناخته می‌شود. ماست چرب سرشار از کربوهیدرات و پرچرب است و چون جویدنی نیست باعث ایجاد احساس سیری در شما نمی‌شود. توصیه می‌کنیم از ماست یونانی به عنوان میان وعده استفاده کنید؛ زیرا حاوی میوه‌های زیادی است که شما را سیر نگه می‌کند.

  • سفیده تخم مرغ یک غذای مقوی و خوشمزه برای سالمندان است.

تمام مواد مغذی موجود در تخم مرغ از جمله پروتئین، چربی، ویتامین‌ ها و مواد معدنی در زرده ذخیره می‌شود، بنابراین سفیده تخم مرغ شما را سیر نمی‌کند و اشتهای شما را افزایش نمی‌دهد و منجر به پرخوری می‌شود.

غذاهای سالم و اشتها آور برای سالمندان

خدمات پرستاری آسانیسم ارائه ‌دهنده انواع خدمات مراقبتی و پرستاری در منزل

سالمندان بهتر است در محیطی دلپذیر و مناسب غذا بخورند تا اشتهایشان به اندازه کافی تحریک شود و غذای زیادی بخورند. بافت و قوام غذا باید به گونه ای باشد که افراد مسن در بلع دچار مشکل نشوند. گاهی احساس نفخ که پس از خوردن برخی مواد غذایی مانند حبوبات ایجاد می‌شود، باعث می ‌شود که سالمندان تمایلی به خوردن آن نداشته باشند. این پرهیز باعث انکار مواد مغذی مختلف مانند ویتامین‌ها، کلسیم، فیبر و پروتئین می‌شود. برای جلوگیری از تورم به خصوص در افراد مسن بهتر است حبوبات را از شب قبل خیس کرده و در حین پخت آب آن را دور بریزید.

برای استخدام پرستار برای سالمند خود می‌توانید به پلتفرم خدمات پرستاری آسانیسم مراجعه نمایید. این مرکز با هدف ارائه خدمات پرستاری تاسیس شده و با همکاری کادری متخصص و آموزش دیده سعی در ارائه خدمات با کیفیت به مشتریان دارد. این مرکز به صورت دوره ای روی کار کارکنان خود پس از اعزام نظارت می‌کند؛ بنابراین، اگر مهارت و قیمت یک پرستار در تهران برای شما مهم است، می ‌توانید مراقبت‌های سالمندان عزیز خود را به ما بسپارید.

شما می‌توانید با تکمیل فرم ثبت سفارش در وب سایت درخواست خود را ارسال نمایید یا با شماره تلفن 02191304433 از خدمات ما در منزل خود بهره مند شوید. پس از ثبت درخواست شما، متخصصین آسانیسم برای هماهنگی بیشتر با شما تماس خواهند گرفت و با توجه به نیازتان کادر مورد نیاز را به منزل شما اعزام خواهند کرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.